Najniža kategorija pruža garanciju da je osiguran minimum u pogledu kvaliteta usluga unutar jedne vrste objekta za smještaj. Uključivanje sve većeg broja zemalja, različitog stupnja društveno-ekonomske razvijenosti u turističku receptivu, s jedne strane, ali i učešće raznih slojeva stanovništva u domaćem i međunarodnom turističkom kretanju, s druge strane, ipak nameće potrebu za određivanjem kategorizacije.
Elementi na osnovu kojih se vrši rangiranje istovrsnih objekata po kvalitetu, odnosno kriteriji kategorizacije, mogu se svrstati u dvije osnovne grupe:
1. Kriteriji tehničko-tehnološkog karaktera: površina prijemnog, smještajnog i ostalih prostora u objektu, struktura i kapacitet smještajnih jedinica, opremljenost smještajnih jedinica sanitarnim uređajima, odnos između kapaciteta za pružanje usluga smještaja i kapaciteta za pružanje usluga ishrane, ostala oprema.
2. Kriteriji organizaciono-kadrovskog karaktera: asortiman usluga, način pružanja usluga, radno vrijeme punktova za pružanje usluga, stručna osposobljenost i izgled osoblja.

Brojnost i raznovrsnost kriterija, od kojih su ovom prilikom prikazani samo najvažniji, ukazuje na složenost i sveobuhvatnost procesa kategorizacije, čije se provođenje zasniva na osnovnim specifičnostima radnog procesa u ugostiteljskoj djelatnosti. Prikaz izabranih kriterija najprije se odnosi na hotele kao reprezentativne objekte ugostiteljstva. To je razumljivo, s obzirom na činjenicu da su prve aktivnosti na planu kategorizacije poduzimane upravo na ovoj vrsti objekata. Stoga, polazna osnova kategorizacije ostalih vrsta objekata predstavljaju kriteriji prethodno utvrđeni za hotele.
Početak kategorizacije na našim prostorima
Hotelijerstvo na našim prostorima počinje da se razvija još sredinom XIX stoljeća. Prvi propisi o kategorizaciji pojavljuju su 1947. godine. Kategorizacija je tada imala samo jedan cilj – izdvojiti reprezentativne objekte......